اثر کودهای شیمیایی، آلی و زیستی بر رشد و صفات فیزیولوژیک سیر (Allium sativum L.) در گیلان

نوع مقاله: پژوهشی

نویسندگان

1 دانشجوی کارشناسی ارشد، گروه فیزیولوژی گیاهی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

2 استادیار گروه فیزیولوژی گیاهی، دانشگاه زنجان، زنجان، ایران

3 استادیار بخش تحقیقات علوم زراعی و باغی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی گیلان، سازمان تحقیقات و آموزش کشاورزی، رشت، ایران.

چکیده

سابقه و هدف:
سیر یکی از مهمترین سبزیجاتی است که در ایران کشت می شود. سیر نه تنها به‌عنوان ادویه بلکه به‌دلیل خواص درمانی مرتبط با وجود ترکیبات فعال زیستی آن نقش و جایگاه بارزی در میان غذای بشر دارد. عملکرد سیر بسته به روش‌های زراعی و رقم متفاوت می‌باشد. کاربرد کودهای شیمیایی می‌تواند اثر مخرب بر سلامت خاک داشته باشد و منجر به ناپایداری عملکرد شود، در حالی که تلفیقی از کودهای شیمیایی با کودهای آلی و زیستی می‌تواند سلامت و حاصلخیزی خاک را حفظ کند. باکتری‌های متعددی وجود دارند که برای باردهی گیاهان مفید هستند. باکتری‌های آزادزی خاک مانند سودوموناس، آزتوباکتر و آزوسپیریلیوم می‌توانند فراهمی عناصر غذایی را از طریق فرآیندهای طبیعی تثبیت نیتروژن و حلالیت فسفر و رشد گیاه را از طریق سنتز مواد محرک رشد افزایش دهد.
بدین ترتیب، این آزمایش به‌منظور ارزیابی اثر کودهای شیمیایی، آلی و زیستی بر عملکرد و برخی صفات فیزیولوژیک توده بومی سیر در شرایط اقلیمی گیلان انجام شد.
مواد و روش‌ها:
این آزمایش در سال زراعی 96-1395 به‌صورت اسپلیت پلات با طرح پایه بلوک‌های کامل تصادفی در استان گیلان (رشت) و در سه تکرار انجام شد. تیمارها شامل منابع کود نیتروژن، شامل پنج تن ورمی‌کمپوست با رطوبت حدود 35 درصد،100 کیلوگرم نیتروژن خالص در هکتار و هفت و نیم تن ورمی‌کمپوست + 50 کیلوگرم نیتروژن خالص در هکتار و ترکیب کودهای زیستی شامل عدم تلقیح باکتری، آزوسپریلیوم برازیلینس، آزوسپیریلیوم لیپوفروم، سودوموناس پوتیدا، سودوموناس فلورسنس، آزتوباکتر، آزوسپریلیوم + سودوموناس، آزوسپریلیوم + آزتوباکتر، سودوموناس + آزتوباکتر، آزوسپریلیوم + سودوموناس + آزتوباکتر بود.
یافته‌ها:
نتایج نشان داد که بالاترین طول بوته، تعداد برگ سیر، وزن بیولوژیک تک بوته و عملکرد سوخ در شرایط کاربرد کود شیمیایی اوره همراه با باکتری‌های آزوسپیریلیوم + سودوموناس به‌دست آمد. همچنین، همبستگی مثبت و معنی‌داری بین عملکرد سوخ با صفاتی نظیر طول بوته، تعداد برگ سیر، وزن بیولوژیک تک بوته وجود داشت. به‌علاوه، کاربرد توام کودهای زیستی آزوسپیریلیوم و آزتوباکتر در شرایط استفاده از ورمی‌کمپوست سبب افزایش عملکرد سوخ ( 33/5654 کیلوگرم در هکتار) گردید. در این آزمایش، استفاده همزمان تمامی کودهای زیستی مورد مطالعه عملکرد سوخ سیر را در سیستم تغذیه تلفیقی افزایش داد.
نتیجه‌گیری:
به‌طور کلی، عملکرد و اجزای عملکرد سیر واکنش متفاوتی به کاربرد کودهای، شیمیایی، آلی و زیستی نشان دادند. براساس نتایج این آزمایش، کودهای زیستی مختلفی بسته به نوع سیستم تغذیه می‌توانند از نظر افزایش عملکرد سوخ سودمند باشند. به‌علاوه، کابرد باکتری-های آزوسپیریلیوم + سودوموناس می‌تواند برای ارتقای عملکرد سوخ سیر در کشاورزی متداول و تحت شرایط اقلیمی منطقه قابل توصیه باشد.

کلیدواژه‌ها

موضوعات


عنوان مقاله [English]

Effect of chemical, organic and biological fertilizers on growth and physiological characteristics of garlic (Allium sativum L.) in Guilan province

نویسندگان [English]

  • Leila Alizad 1
  • Kaivan Aghaei 2
  • Marefat Mostafavirad 3
1 M. Sc. Student in Plant Physiology, Zanja University, Zanjan, Iran
2 Assistant Prof., Department of Plant Physiology, Zanja University, Zanjan, Iran
3 Assistant Prof., Crop and Horticultural Science Research Department, Guilan Agricultural and Natural Resources Research and Education Center, Agricultural Research, Education and Extension Organization (AREEO), Rasht, Iran
چکیده [English]

Background and objectives:
Garlic (Allium sativum L.) is one of the main vegetable crops grown in Iran. Garlic occupies a prominent position among human foods, not only as a condiment, but also due to its therapeutic properties, attributed to the presence of bioactive compounds (25). Garlic yield are varied with agricultural practices and cultivar. Application of the required nutrients through chemical fertilizers alone can have deleterious effect on soil health and can lead to unsustainable yields, while integration of chemical fertilizers with organic manures and biofertilizers can maintain soil health and soil productivity (3). Numerous bacteria are beneficial for plant productivity. Free-living soil bacteria such as Pseudomonas, Azotobacter and Azospirillum spp could add nutrients through the natural processes of nitrogen fixation, solubilizing phosphorus, and stimulating plant growth through the synthesis of growth-promoting substances (20 and 26). Hence, this experiment carried out in order to evaluate the effect of chemical, organic and bio-fertilizers on yield and some physiological characteristics of landrace garlic in Guilan climatic condition.
Materials and methods:
This experiment was performed in 2016-2017 cropping season as split plot based on complete block design with three replications in Rasht, Iran. Three nitrogen sources including vermicompost (15 ton/ha), urea (100 kg N/ha), integrated management nutrient (7.5 ton/ha + 50 kg N/ha) and 10 biological inoculations including without inoculation as control, Azospirillum brasilense, Azospirillum lipoferum, Pseudomonas putida, Pseudomonas fluorescens, Azotobacter, Azospirillum + Pseudomonas, Azospirillum + Azotobacter, Pseudomonas + Azotobacter, Azospirillum + Pseudomonas + Azotobacter comprised experimental treatments.
Results:
Results showed that the maximum plant height, leaf numbers, biological weight per plant and bulb yield were obtained under the application of chemical nitrogen fertilizer along with Pseudomonas + Azospirillum spp bacteria. Also, there was a positive and significant correlation between bulb yield and some characteristic such as plant height, leaf numbers and biological weight per plant. In addition, the simultaneous application of Azospirillum and Azotobacter biological fertilizers under using vermicompost caused to enhance bulb yield. In this experiment, simultaneous usage of all studied bio-fertilizers enhanced bulb yield under integrated nutrition system.
Conclusion:
In general, bulb yield and its attributes showed difference responses to the application of chemical, organic and bio-fertilizers. Based on results of this experiment, different biological fertilizers could be beneficial related to type of nutrition systems for bulb yield enhancement. In addition, the application of Azospirillum + Pseudomonas could be recommendable to improve biological and bulb yield of garlic in conventional agriculture and under region climatic condition.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Bulb yield
  • Garlic
  • Nitrogen
  • Plant growth promoting bacteria
  • Vermicompost